De viscositeitsindex wordt bepaald op basis van twee oliesoorten met dezelfde uitgangsviscositeit, en sterk uiteenlopende viscositeitsveranderingen bij stijgende temperatuur. De olie met een sterke temperatuurafhankelijkheid krijgt de viscositeitsindex 0 toegewezen, terwijl de olie met een lagere viscositeitsverandering de viscositeitsindex 100 krijgt. De viscositeitsindex volgens DIN 2909 wordt berekend door de verandering in viscositeit van een olie te vergelijken die van deze twee referentieoliën.